خانه / افسردگی / افسردگی بعد از زایمان چیست؟
افسردگی بعد از زایمان چیست؟

افسردگی بعد از زایمان چیست؟

افسردگی بعد از زایمان نوعی افسردگی است که به فاصله کوتاهی پس از زایمان ممکن است ظاهر شود. این افسردگی در ۵ تا ۲۵ درصد از زنان دیده میشود. در ادامه به بررسی بیشتر موضوع افسردگی پس از زایمان میپردازیم.

با سایت روانشناسی ویکی روان همراه باشید.

افسردگی بعد از زایمان چیست؟

در دورهٔ پس از زایمان ممکن است احساسات متعارض بیدار شوند. دورهٔ طولانی بارداری به انتها می رسد و با خود نوعی احساس تسکین به ارمغان می آورد.

اگر نوزاد خواسته شده و سالم باشد، خانواده سر خوشی و شادمانی شدیدی احساس میکند.

ولی از سوی دیگر، معمولا ظرف سه روز اول پس از زایمان مادر ممکن است به درجات متفاوتی از”غمزدگی زایمانی” یا افسردگی پس از زایمانی دچار شود، که ویژگی های آن عبارتند از:

  • احساس غم
  • دوره های گریه
  • خلق افسرده
  • بی خوابی
  • تحریک پذیری
  • خستگی

که معمولا کمتر از دو هفته طول می کشد.

افسردگی پس از زایمانی در ۵ تا ۲۵ درصد مادران دیده می شود. اغلب، حمایت خانواده بهترین درمان این حالت است

در صورتیکه افسردگی پس از زایمانی با فقدان علاقه به شیر خوار، افکار خودکشی یا خشونت گرایی، توهمات، یا رفتارهای نامانوس همراه باشد، نابهنجار به شمار می آید.

در این موارد معمولا درمان لازم می شود. احتمال بروز افسردگی پس از زایمانی شدید در زنانی که قبل از بارداری به بیماری روانی مبتلا بوده اند، بیشتر است. همچنین احتمال افسردگی پس از زایمان  در زنانی که اعتماد به نفس پایینی دارند بالاست.  

علل افسردگی بعد از زایمان کدامند؟

علل متعددی سبب شکوفایی افسردگی پس زایمانی می شوند. ممکن است مادر در دوره ای که مضطربانه در انتظار تولد طفل خود بوده تحت فشار روانی شدیدی قرار گرفته و با فروکش کردن آن پس از تولد طفل، احساس فرسودگی و افسردگی بر او مسلط شده است.

زایمان، خود نیز فشار جسمی قابل توجهى بر بدن زن وارد می کند، که جبران آن به یک دوره استراحت و تجدید قوا نیاز دارد.

کاهش سریع سطح استروژن و پروژسترون بعد از وضع حمل نیز ممکن است تأثیری افسرده کننده و آشفته ساز بر مادر داشته باشد.

گزارشات دیگر حاکی از ان است که کاهش فعالیت تیروئید پس از وضع حمل با افسردگی پس از زایمانی مرتبط است.

علائم و نشانه ها علائم و نشانه های غم زایمان و افسردگی بعد از زایمان شامل موارد زیر است:

  • خشم
  • احساس بی ارزشی
  • بی کفایتی
  • شکست یا گناه
  • گریه کردن
  • بی صبری و زودرنجی
  • بی قراری
  • غمگینی
  • خستگی
  • بی خوابی یا بدخوابی

نوسانات خلق این علائم و نشانه ها با غم پس از زایمان (که می تواند همراه با احساس تنهایی، اضطراب، گیجی و فراموشکاری باشد) از چند روز تا چند هفته از بین می روند.

برخی اوقات بعد از زایمان احتمال بروز عفونت، خونریزی، درد، احتباس ادرار و اتساع بیش از حد مثانه، و یبوست در مادر همیشه وجود دارد اقدامات طبی برای رفع مشکلات فوق، مستلزم بستری شدن در بیمارستان است.

که این به نوبه خود انرژی زیادی از بدن زن میگیرد و باعث تغییر در خلق و افسردگی در او می شود.  عواملی از نظیر حمایت اجتماعی کم، ارتباط زناشویی ضعیف، حاملگی ناخواسته، سن پایین و مشکلات اقتصادی در افسردگی پس از زایمان دخیل هستند.  

پس از بازگشت به خانه، مادر ممکن است برای انجام بی عیب و نقص کارهای مربوط به مراقبت از شیرخوار، خود را تحت فشار احساس کند.

مادری جوان میگفت، هرگز تصور نمی کردم که یک بچهٔ کوچک، این همه کارغیر اضافی لازم داشته باشد، از خستگی از پا افتاده ام.

اگر شیرخوار گرفتار قولنج و بهانه جو باشد،حتی صبورترین و با تجربه ترین مادران نیز تنیده و فرسوده می شود.

اگر زن کمک چندانی از شریک زندگی خود دریایفت نکد یا اگر شیرخوار یا فرزندان دیگر در منزل فشار زیادی به او وارد کنند، ممکن است بر اثر فقدان خواب کافی یا فشار شدید جسمی و عاطفی از پا بیبفتد.

از سوی دیگر بسیاری از زنان بعد از زایمان خیلی زود به کار بیرون از منزل بر می گردند. بدون شک مادر به کمک و تفاهم نیاز دارد.

شریک زندگی با ملاحظه برای شرکت کامل در این فرایند، آنچه در توان اوست انجام می دهد و حداکثر مسئولیت را در مراقبت از همسرش تقبل می کند.

او در مسؤلیت مراقبت از شیرخوار سهیم می شود و مسؤلیت کامل یا پیشتری را در زمینه  مراقبت از فرزندان دیگر و ادارهٔ  امور منزل حداقل در طی چند ماه اول تولد طفل تازه می پذیرد.

احتمال پذیرفتن این مسؤلیت ها از سوی پدر در مواردی که از همان آغاز بارداری، در برنامه ریزی پیش زایمانی و تمامی تجارب تولد طفل سهیم شده، بیشتر است.

مارسیگلیو توصیه می کند که لازم است آگاهی و مسؤلیت مردان در فرایند تولید مثل افزایش یابد.

میزان افسردگی در زنان متعلق به خانواده های ناتنی (خانواده هایی که زن یا شوهر، و یا هر دوی آنها از ازدواج قبلی خود فرزندانی دارند) به طور چشمگیر بالاتر است

این افزایش میزان افسردگی بعد از زایمان ناشی از چند عامل است. در خانواده های ناتنی ، زنان اغلب چندین رابطهٔ شکست خورده را پشت سر نهاده اند.

این زنان  معمولاً از تجربه حمایت اجتماعی نابسنده تری برخوردارند و بعضی از آنها مشکلات مالی را تجربه می کنند.

چنین علائمی با افسردگی پس از ازیمان شدیدتر و با دوام تر هستند. ممکن است با توانایی عملکردتان تداخل کند و می تواند مضافاً شامل موارد زیر باشد:

  • احساس کرختی احساسی یا حس گیر افتادن
  • ترس از آسیب زدن به خود یا به نوزاد
  • تمرکز و تفکر مختل
  • عدم احساس لذت در زندگی
  • کاهش علاقه به فعالیت جنسی
  • افزایش یا فقدان توجه به نوزاد
  • کاهش وزن یا وزن گیری قابل توجه
  • دوری گزینی از خانواده یا دوستان
  • سردرد
  • درد قفسه سینه
  • تپش قلب
  • کرختی یا افزایش تنفس

ممکن است اتفاق بیفتد، گرچه اینها علائم اصلی افسردگی نیستند.

بارداری و زایمان با تغییرات شدید هورمونی همراه اند که خود این مساله بر روح روان شخص تأثیر گذار است.

افسردگی بعد از زایمان

این که نوزاد شیر خوار را به صورت ۲۴ ساعته نگه داری کند و استرس هایی که از او به مادر وارد می شود خود یک مساله ای هست که همه ی مادران به راحتی به آن تن نمیدهند و باعث بروز افسردگی در آنها می گردد حتی اگر بچه اول آنها نباشد

آیا زنانی که افسردگی بعد از زایمان دارند به کودک خود آسیب می رسانند ؟

مادران افسرده اغلب نگران هستند که آنها ممکن است این کار را انجام دهند، اما این بسیار نادر است.

گاهی اوقات، به دلیل خستگی مطلق و ناامیدی، شما ممکن است احساس کنید که میخواهید به کودک خود ضربه بزنید و یا او را تکان دهید.

بسیاری از مادران و پدران گاهی اوقات این حس را دارند و این فقط مخصوص کسانی که افسردگی پس از زایمان دارند نیست.

با وجود داشتن این احساسات، اکثر مادران هرگز این عمل را نمی کنند. اگر شما این احساس را دارید، با کسی در میان بگذارید.

زنان اغلب نگران این هستند که اگر به کسی بگویند که چه حسی دارند، نوزادشان را ازشان بگیرند.

در واقع دکتر شما، مراقب بهداشت و ماما می خواهند به شما کمک کند که بهترشوید. این به معنی است که شما می توانید در خانه از کودک خود مراقبت کنید و از آن لذت ببرید.

اقدام برای درمان افسردگی بعد از زایمان بسیار مهم است. هر چه سریعتر درمان افسردگی بعد از زایمان آغاز شود، افسردگی سریعتر بهبود می یابد و می توانید از بچه دار شدنتان لذت ببرید.

تشخیص افسردگی پس از زایمان

در صورت مشاهده ی علائم افسردگی بعد از زایمان به پزشک مراجعه کنید. پزشک پس از انجام معاینات بالینی، سوالاتی را در مورد علائم این بیماری از شما خواهد پرسید.

حتما در مورد تمام علائم غم و اندوه بعد از زایمانی که تجربه کرده اید و یا می کنید به پزشکتان توضیح بدهید. پزشک شما تمام احساس های شما را پیگیری می کند تا بتواند مشکل احتمالی شما را تشخیص دهد.

افسردگی بعد از زایمان و درمان آن

درمان افسردگی بعد از زایمان به کمک دارو های ضد افسردگی و مشاوره انجام می شود. زنانی که افسردگی پس از زایمان آنها خفیف است ممکن است تنها با مشاوره درمان شوند.

اما در بسیاری از موارد هر دو روش مشاوره و دارو های ضد افسردگی لازم می شود. تصور می شود که برخی از دارو های ضد افسردگی برای مادرانی که به نوزاد شیر خودشان را می دهند، بی خطر باشد.

برای اینکه بتوانید سریعتر بهبود بیابید حتما رژیم غذایی مناسب و سالم داشته باشید، هر روز کمی ورزش کنید و به اندازه کافی بخوابید.

از خانواده و دوستانتان بخواهید که از شما حمایت کنند. سعی کنید از این قضیه که شما به این بیماری مبتلا شده اید نسبت به خودتان احساس بدی نداشته باشید.

این به این معنی نیست که شما مادر بدی هستید. بسیاری از زنان از افسردگی بعد از زایمان رنج می برند. کمی زمان می برد اما شما با استفاده از روش های درمانی به مرور بهبود می یابید

عضویت در خبرنامه ویکی روان

عضویت در خبرنامه ویکی روان

همراه با بیش از 7 هزار مشترک دیگر برای دریافت بهترین و جدیدترین مطالب روانشناسی عضو خبرنامه سایت ویکی روان شوید

با موفقیت مشترک شدید!

درباره فاطمه صبوری پور

سی ساله ليسانس روانشناسی عمومی فوق ليسانس روان شناسی تربيتی دانشجوی دكتری روانشناسی تربیتی

این و هم چک کنید

هورمون ملاتونین

آشنایی با هورمون ملاتونین

اگر در حین خواب در شب دچار مشکلات روانی هستید، ممکن است از کمکل های …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *