تنفر از همسر: چرا از همسرم بدم میاد؟ (راهکار)

گفتن این جمله که «از همسرم متنفرم» به این معنی نیست که عشق کاملا از بین رفته یا ازدواج به پایان رسیده است. تنفر از همسر گاهی واکنشی شدید به یک دعوا، خیانت یا بی احترامی است و گاهی نتیجه ماه ها یا سال ها دلخوری، احساس نادیده گرفته شدن و زخم های حل نشده می باشد. تفاوت این دو حالت مهم است، چون راه برخورد با آنها یکسان نیست. در بخش مشاوره آنلاین ازدواج سایت ویکی روان با زوج هایی روبرو می شویم که در شروع جلسه از «نفرت و احساس بد به همسرشان» حرف می زنند، اما وقتی مسئله باز می شود، پشت این احساس خشم، ناامیدی، کینه یا احساس تنهایی دیده می شود.

به همین دلیل قصد داریم در این مقاله بخش وبلاگ ویکی روان، به این سوال پاسخ دهیم که چرا به همسرم حس بد دارم و آیا راهی برای تغییر این احساسات وجود دارد یا نه؟

تنفر از همسر چیست و با عصبانیت و دلزدگی چه تفاوتی دارد؟

وقتی از تنفر در رابطه حرف می زنیم، منظور فقط یک لحظه عصبانیت نیست. این تجربه می تواند با بیزاری، فاصله گرفتن و پررنگ شدن مداوم جنبه های منفی همسر همراه شود.

با این حال، در روانشناسی زوج صرف گفتن «از همسرم بدم میاد» برای نتیجه گیری درباره وضعیت رابطه کافی نیست. باید دید این احساس چه مدت ادامه داشته، چه چیزی آن را فعال می کند و آیا خارج از موقعیت های تعارض هم باقی می ماند.

مشاوره تلفنی ازدواج

تنفر موقت از همسر با نفرت عمیق و ماندگار چه فرقی دارد؟

بعد از یک مشاجره شدید ممکن است برای چند ساعت یا حتی چند روز احساس کنید تحمل دیدن همسرتان را ندارید.

ذهن هنوز درگیر اتفاق ناخوشایند است و بروز انواع خشم اجازه نمی دهد ویژگی های مثبت او را ببینید. این حالت با بیزاری مزمنی که تقریبا در تمام موقعیت ها حضور دارد فرق می کند.

پژوهش های طولی درباره روابط زوجین نشان داده اند نحوه تعامل زوج ها هنگام تعارض و وجود الگوهای منفی پایدار با کیفیت آینده رابطه ارتباط دارد.

برای نمونه می توانید یافته های پژوهش طولی درباره تعارض و پیامدهای ازدواج و مطالعه کلاسیک فرایندهای زناشویی مرتبط با فروپاشی رابطه را ببینید.

اگر در کنار بیزاری، مدتی است احساس محبت و علاقه نیز به شکل محسوسی کمتر شده، موضوع کم شدن عشق به همسر هم باید جداگانه بررسی شود.

آیا طبیعی است گاهی از همسرمان بدمان بیاید؟

بله این احساس بین زوج های زیادی وجود دارد که هنوز هم با هم زندگی می کنند!

رابطه نزدیک به این معنا نیست که همیشه احساس مثبت داشته باشید. همسر شما می تواند کاری انجام دهد که واقعا از آن متنفر باشید و در همان لحظه احساس بسیار بدی نسبت به خودش هم پیدا کنید.

مسئله از جایی جدی می شود که ناراحتی از یک رفتار به نفرت از کل شخصیت او تبدیل شود.

اگر ماه هاست از بودن کنار هم لذت نمی برید، بیشتر گفت و گوها به سردی یا درگیری می رسد و تقریبا چیزی برای اشتراک عاطفی باقی نمانده، این وضعیت می تواند با دلزدگی زناشویی یا طلاق عاطفی همپوشانی داشته باشد و ارزش بررسی جدی دارد.

چرا از همسرم متنفرم؟ مهم ترین علت های تنفر از همسر

یک علت واحد برای احساس تنفر از همسر وجود ندارد. در خیلی از روابط چند عامل به تدریج روی هم جمع می شوند تا جایی که فرد دیگر نمی گوید «از این رفتارش ناراحتم» و احساس می کند «از خودش بدم می آید».

در ادامه به بررسی مهم ترین دلایل ایجاد احساس تنفر به همسر را از دید روانشناسی نشان می دهیم:

۱. کینه های حل نشده، تحقیر و بی احترامی مداوم

کینه در بسیاری از روابط حاصل جمع آسیب های تکراری است، نه لزوما یک حادثه بزرگ.

عذرخواهی ناقص، قولی که چند بار شکسته شده، تحقیر جلوی دیگران یا بی اعتبار کردن احساس شما می تواند باعث شود دلخوری قبلی بسته نشود و با تعارض بعدی دوباره برگردد.

در چنین شرایطی صحبت درباره احترام در خانواده دیگر یک توصیه اخلاقی ساده نیست. احترام باید در رفتار روزمره دیده شود. اگر الگوی رابطه مدام شامل سرزنش، تمسخر و بی ارزش کردن یکدیگر باشد، باید همان الگو تغییر کند.

۲. خیانت، دروغ، بی اعتمادی و رفتارهای کنترل گرانه

خیانت می تواند تصویری را که فرد از همسر و رابطه داشته کاملا تغییر دهد. طبیعی است که بعد از چنین تجربه ای همزمان احساس عشق، خشم، دلتنگی و نفرت داشته باشید.

اگر اکنون در همین وضعیت هستید، بررسی اینکه بعد از خیانت همسر چه باید کرد از تلاش عجولانه برای فراموش کردن اتفاق مفیدتر است.

از طرف دیگر، خیانت تنها عامل بی اعتمادی نیست. دروغ های مکرر، مخفی کاری یا کنترل کردن نیز زمینه بی اعتمادی میان زوج ها را ایجاد می کنند.

اگر مسئله اصلی دروغ است، باید خود دروغگویی همسر بررسی شود، نه اینکه فقط از شما خواسته شود دوباره اعتماد کنید.

۳. فرسودگی رابطه، نابرابری و برآورده نشدن نیازها

گاهی هیچ خیانت یا اتفاق تکان دهنده ای در کار نیست.

یکی از زوجین سال ها احساس می کند همه چیز را به تنهایی پیش می برد. مراقبت از فرزند، برنامه ریزی زندگی، کارهای خانه، تامین مالی یا حفظ رابطه روی دوش او افتاده و طرف مقابل سهم خودش را نمی بیند.

استرس مزمن هم تحمل انسان را پایین می آورد. اگر فشار بیرونی وارد رابطه شده، بررسی تاثیر استرس بر رابطه زناشویی کمک می کند سهم مشکلات رابطه را از فشارهای محیطی جدا کنید.

همین مسئله درباره صمیمیت هم صدق می کند. فاصله در صمیمیت عاطفی و مشکلات طولانی در صمیمیت جنسی اگر مسکوت بمانند، می توانند احساس طرد شدن و دلزدگی را بیشتر کنند.

نشانه های تنفر از همسر چیست؟

هیچ تست ساده ای وجود ندارد که بگوید شما به طور قطعی از همسرتان متنفر هستید چون هر ازدواج داستان و ویژگی های خاص خود را دارد.

اما اگر چند نشانه زیر به شکل مداوم و نه فقط بعد از دعوا حضور دارند، احساس بیزاری نیاز به بررسی جدی تری دارد.

۱. افکار منفی مداوم درباره همسر

ذهن شما بیشتر اشتباه ها و ضعف های او را می بیند. حتی رفتارهای خنثی هم با برداشت منفی تفسیر می شوند.

مثلا دیر جواب دادن به پیام دیگر فقط «سرش شلوغ بوده» نیست، بلکه فورا به «برای من ارزشی قائل نیست» تبدیل می شود.

۲. احساس بیزاری، خشم و دلزدگی از حضور همسر

حضور او تنش ایجاد می کند. از صدا، رفتار یا حتی عادت هایی که قبلا بی اهمیت بودند آزرده می شوید.

در این حالت باید بررسی کرد که آیا با رفتارهای واقعا آسیب زننده همسر روبرو هستید یا ذهن شما به دلیل انباشت خشم، تقریبا همه رفتارهای او را منفی می بیند.

۳. دوری کردن، تحقیر و کاهش صمیمیت در رفتار

یکی از دلایل شکست خوردن ازدواج ها در ایران این است که زوجین نحوه شاداب نگه داشتن ازدواج آموزش ندیده اند و مدام در چرخه تکراری گیر می کنند.

دیگر تمایلی به صحبت، لمس، وقت گذرانی یا درمیان گذاشتن تجربه های روزمره ندارید.

گاهی فاصله گرفتن با تمسخر، بی اعتنایی یا جواب های سرد همراه می شود. این رفتارها نه تنها نشانه مشکل هستند، بلکه خودشان فاصله را بیشتر می کنند.

۴. از دست رفتن کنجکاوی و همدلی نسبت به همسر

دیگر برایتان مهم نیست چه احساسی دارد یا چرا رفتاری را انجام داده است. هر توضیحی از طرف او بهانه به نظر می رسد. وقتی توان دیدن تجربه طرف مقابل کاملا از بین می رود، حل تعارض بسیار سخت تر می شود.

۵. ترجیح می دهید همسرتان همیشه نباشد

اینکه گاهی از تنهایی لذت ببرید طبیعی است. اما اگر تقریبا همیشه وقتی همسرتان خانه نیست آرام تر هستید و برای فرار از بودن کنار او برنامه می چینید، این فاصله ارزش بررسی دارد.

۶. تبدیل هر اختلاف به حمله به شخصیت

به جای «از این کارت ناراحت شدم» جمله هایی مثل «تو همیشه خودخواهی»، «هیچ وقت آدم نمی شوی» یا «از اول هم اشتباه کردم با تو ازدواج کردم» وارد بحث می شوند.

اگر این الگو تکرار می شود، بهتر است علاوه بر شیوه بحث، ریشه اختلافات زناشویی را هم بررسی کنید.

۷. فکر مداوم به فرار از رابطه یا پایان دادن به آن

فکر جدایی بعد از یک دعوا غیرمعمول نیست. مسئله زمانی جدی تر است که ذهن شما هفته ها و ماه ها مدام به نبودن همسر، زندگی جداگانه یا رها شدن از رابطه فکر می کند.

در چنین شرایطی تصمیم فوری نگیرید، اما این افکار را هم کم اهمیت تلقی نکنید.

از کجا بفهمم واقعا از همسرم متنفرم یا فقط عصبانی و دلزده ام؟

به جای تلاش برای پیدا کردن یک برچسب، الگوی احساس خود را بررسی کنید. فرق بزرگی میان «امشب از دستش عصبانی هستم» و «شش ماه است تقریبا هیچ احساس مثبتی در رابطه ندارم» وجود دارد.

۱. پنج سوالی که قبل از گفتن «از همسرم متنفرم» باید از خودتان بپرسید

• این احساس از چه زمانی شروع شد؟ چند ساعت، چند هفته یا چند سال است؟
• چه چیزی آن را فعال می کند؟ یک رفتار مشخص، خیانت، دروغ، بی توجهی یا تقریبا هر چیزی که همسرتان انجام می دهد؟
• بعد از آرام شدن هنوز همین شدت احساس را دارم؟
• هنوز می توانم ویژگی های مثبت یا خاطرات خوب رابطه را ببینم؟
• اگر مسئله اصلی واقعا تغییر کند، باز هم نمی خواهم کنار این فرد باشم؟

پاسخ این سوال ها به شما کمک می کند احساس کلی را به مسئله های مشخص تبدیل کنید. بسیاری از مشکلات وقتی مشخص می شوند قابل مذاکره تر هستند.

چیزهایی مثل ایجاد مرزبندی، افزایش مسئولیت پذیری در رابطه عاطفی و گفت و گوی سالم زمانی کاربرد دارند که بدانید دقیقا چه چیزی خراب شده است.

۲. مثال: تفاوت تنفر لحظه ای بعد از دعوا با بیزاری ماندگار

تصور کنید زن و شوهری سر یک مسئله مالی شدیدا دعوا کرده اند. یکی از آنها همان شب می گوید «دیگه ازت متنفرم».

فردا که تنش کمتر می شود، هنوز ناراحت است اما می تواند گفت و گو کند، محبت همسرش را ببیند و می خواهد مسئله حل شود. این بیشتر به خشم شدید شباهت دارد.

حالا وضعیت دیگری را در نظر بگیرید.

فردی چند ماه است از صحبت با همسرش فرار می کند، از تماس بدنی ناراحت می شود، کوچک ترین رفتار او را با بدبینی تفسیر می کند، چند کینه قدیمی را هر روز مرور می کند و دیگر امیدی به تغییر ندارد.

این وضعیت به دلزدگی و بیزاری عمیق نزدیک تر است و با یک آشتی کوتاه بعد از دعوا حل نمی شود.

وقتی از همسرم متنفرم، در همان لحظه چه کار کنم؟

وقتی احساس شدید است، اولین هدف این نیست که خودتان را مجبور کنید دوباره عاشق همسرتان شوید. ابتدا باید شدت هیجان پایین بیاید و مشخص شود دقیقا از چه چیزی ناراحت هستید.

۱. در اوج خشم تصمیم مهم نگیرید و محرک احساس را پیدا کنید

اگر تازه دعوا کرده اید، تصمیم درباره طلاق، انتقام، افشای مسائل خصوصی یا ترک ناگهانی رابطه را به زمانی موکول کنید که هیجان کمتر شده باشد. فاصله کوتاه برای آرام شدن با قهر طولانی فرق دارد.

بعد از آرام شدن جمله «از او متنفرم» را کامل کنید: «وقتی او … انجام می دهد، من … احساس می کنم، چون … برایم مهم است.» این تمرین ساده کمک می کند به جای جنگ با یک شخصیت کامل، مسئله قابل بررسی پیدا کنید.

۲. به جای حمله به شخصیت همسر درباره رفتار مشخص صحبت کنید

گفتن «تو آدم بی مسئولیتی هستی» معمولا دفاع ایجاد می کند. جمله دقیق تر این است: «وقتی قرار بود هزینه را پرداخت کنی و انجام نشد، احساس کردم دوباره همه مسئولیت روی دوش من افتاده است.»

اگر هر گفت و گو به همان دعوای همیشگی ختم می شود، بهتر است روی حل تعارض میان همسران کار کنید، نه اینکه فقط تعداد دعواها را کم کنید.

۳. مشخص کنید چه چیزی برای ادامه رابطه باید تغییر کند

گفتن اینکه «می خواهم بهتر رفتار کنی» خواسته قابل سنجشی نیست و باید شفاف تر بیان شود.

تغییر مشخص یعنی مثلا دروغ متوقف شود، مسئولیت های خانه دوباره تقسیم شوند، ارتباط با فرد سوم قطع شود، توهین در دعوا کنار گذاشته شود یا زمانی مشخص برای گفت و گوی دونفره ایجاد شود.

اگر مسائل متعدد در هم پیچیده شده اند، چارچوب های حل مشکلات در روابط زناشویی کمک می کنند مشکل بزرگ را به چند موضوع قابل مدیریت تقسیم کنید.

چگونه تنفر از همسر را در بلند مدت کاهش دهیم؟

هدف این نیست که احساس نفرت را سرکوب کنید یا به خودتان بگویید «مثبت فکر کن». احساس شدید معمولا پیامی درباره یک زخم، نیاز یا مرز نقض شده دارد.

کاهش بیزاری زمانی اتفاق می افتد که علت های واقعی رابطه تغییر کنند.

برای شفاف تر شدن موضوع، موارد زیر را با دقت مطالعه و اجرا کنید:

۱. ریشه کینه و الگوهای تکراری رابطه را حل کنید

گاهی زوج ها بارها درباره موضوعات متفاوت دعوا می کنند اما مسئله زیرین یکی است. اختلاف درباره مهمانی، پول یا تلفن همراه شاید در ظاهر متفاوت باشد، ولی زیر همه آنها یک احساس مشترک وجود دارد: «برای تو مهم نیستم» یا «نمی توانم به تو اعتماد کنم».

بعد از مشاجره نیز آشتی زمانی ارزشمند است که فقط پایان موقت بحث نباشد. آشتی بعد از جر و بحث باید شامل فهم اتفاق و توافق درباره رفتار آینده باشد.

در برخی روابط، بخش مهمی از رهایی از کینه به معنای بررسی مفهوم بخشش همسر است. بخشش به معنی انکار آسیب، فراموش کردن اتفاق یا قبول دوباره همان رفتار نیست.

۲. احترام، اعتماد و صمیمیت را با تغییرهای عملی بازسازی کنید

بازسازی رابطه با جمله هایی مثل «از این به بعد همه چیز خوب می شود» اتفاق نمی افتد. اعتماد زمانی برمی گردد که رفتار قابل پیش بینی تغییر کند.

کسی که قبلا دروغ گفته باید در عمل شفاف تر باشد. کسی که مسئولیت ها را رها کرده باید سهم خودش را انجام دهد. کسی که در دعوا توهین می کرده باید روش گفت و گو را تغییر دهد.

اگر خیانت علت اصلی نفرت است، بازسازی اعتماد بعد از خیانت یک فرایند مستقل و مرحله ای است. در برخی موارد نیز استفاده از مشاوره خیانت همسر کمک می کند درباره ادامه یا پایان رابطه از دل شوک و خشم اولیه تصمیم گیری نشود.

در روابطی که امکان ترمیم وجود دارد، هدف نهایی فقط کاهش دعوا نیست. باید دوباره ویژگی های یک رابطه سالم با همسر مثل احترام، امنیت، همکاری و امکان صحبت بدون ترس دیده شوند.

۳. چه زمانی زوج درمانی برای تنفر از همسر لازم است؟

وقتی ماه هاست یک تعارض تکرار می شود، گفت و گوها به توهین یا سکوت طولانی می رسند، اعتماد از بین رفته یا تصمیم درباره ادامه رابطه دشوار شده، زوج درمانی ارزش بررسی دارد.

اگر نمی دانید مشکل شما در این سطح هست یا نه، نشانه های نیاز به مشاوره ازدواج می تواند تصویر روشن تری بدهد.

پژوهش ها نیز نشان می دهند مداخلات زوج محور برای بسیاری از زوج های دارای پریشانی رابطه ای می توانند به بهبود حوزه های اصلی رابطه کمک کنند. یک متاآنالیز درباره اثربخشی زوج درمانی و همچنین مرور پژوهش های زوج درمانی رفتاری و هیجان مدار شواهد این حوزه را بررسی کرده اند.

اگر برایتان سوال است دقیقا به چه نوع کمکی نیاز دارید، تفاوت مشاوره ازدواج و زوج درمانی را هم در نظر بگیرید. برای زوج هایی که امکان مراجعه حضوری ندارند، زوج درمانی آنلاین نیز یک گزینه در دسترس است.

چه زمانی احساس تنفر از همسر یک هشدار جدی است؟

اگر در حال تجربه شرایط زیر هستید، پیشنهاد می کنیم حتما موضوع را با مشاور روانشناس درمیان بگذارید.

۱. خشونت، تهدید، ترس یا کنترل شدید در رابطه

اگر رابطه شامل کتک زدن، اجبار جنسی، تهدید، ایجاد ترس، تحقیر شدید یا کنترل اجباری است، مسئله را صرفا «اختلاف زن و شوهر» تعریف نکنید.

سازمان جهانی بهداشت در توضیح خشونت از سوی شریک عاطفی آسیب جسمی، جنسی و روانی را در این چارچوب قرار می دهد.

CDC نیز خشونت شریک عاطفی را محدود به آسیب جسمی نمی داند و پرخاشگری روانی و رفتارهای کنترل گرانه را هم بررسی می کند.

در چنین رابطه ای توصیه ساده «بنشینید و با هم صحبت کنید» کافی نیست و حتی همیشه مناسب نیست. اولویت، ارزیابی ایمنی و دریافت کمک تخصصی متناسب با شرایط است.

۲. وقتی تحقیر و نفرت به الگوی دائمی رابطه تبدیل شده است

اگر روزهای آرام رابطه فقط فاصله بین دو دوره خصومت هستند، باید مسئله را جدی گرفت. رابطه ای که در آن تحقیر، سکوت تنبیهی، توهین و دشمنی به روش معمول ارتباط تبدیل شده، با چند تکنیک سطحی اصلاح نمی شود.

در این مرحله بهتر است به جای تلاش برای «کمتر دعوا کردن»، کل چرخه رابطه بررسی شود. اگر این الگو خانواده و فرزندان را هم درگیر کرده، استفاده از مشاوره خانواده هم می تواند متناسب با شرایط مطرح باشد.

۳. اگر فقط یکی از زوجین برای تغییر رابطه تلاش کند چه می شود؟

یک نفر می تواند نحوه واکنش، مرزها و تصمیم های خودش را تغییر دهد، اما نمی تواند به تنهایی یک رابطه دو نفره را بازسازی کند.

اگر یک نفر بارها مسئولیت می پذیرد و طرف مقابل همچنان به دروغ، تحقیر، خیانت یا رفتار آسیب زننده ادامه می دهد، مسئله دیگر کمبود تکنیک ارتباطی نیست.

از طرف دیگر، تصمیم گیری برای طلاق همیشه پاسخ درستی نیست و نباید با عجله گرفته شود!

اگر در حال بررسی جدایی هستید، لازم است میان خشم فعلی و یک تصمیم بلند مدت تفاوت بگذارید و نشانه های واقعی رابطه را ارزیابی کنید، نه اینکه صرفا تحت تاثیر یک شب سخت تصمیم بگیرید.

وقتی از همسرم متنفرم، قدم بعدی چیست؟

اگر احساس تنفر از همسر دارید، قبل از هر تصمیمی مشخص کنید با خشم موقت روبرو هستید یا بیزاری ماندگاری که از کینه، خیانت، بی احترامی، نابرابری یا فرسودگی رابطه تغذیه می شود.

بعد از آن، مسئله را از یک احساس کلی به رفتارها و نیازهای مشخص تبدیل کنید.

رابطه ای که هنوز احترام، مسئولیت پذیری و آمادگی دوطرفه برای تغییر در آن وجود دارد، شانس بیشتری برای ترمیم دارد.

اما در رابطه همراه با خشونت، تهدید یا کنترل شدید، اولویت با ایمنی است و نباید همه مشکلات را به ضعف ارتباطی تقلیل داد.

اگر خودتان نمی توانید تشخیص دهید این احساس از کجا آمده یا هر بار تلاش برای حل مشکل دوباره به همان چرخه قبلی می رسد، می توانید از مشاوره زوج درمانی ویکی روان برای ارزیابی دقیق تر شرایط کمک بگیرید.

هدف جلسه این نیست که متخصص به جای شما درباره ماندن یا رفتن تصمیم بگیرد، بلکه کمک می کند مسئله واقعی، مرزهای شما و گزینه های پیش رو روشن تر شوند.

سوالات متداول درباره تنفر از همسر

در ادامه به بررسی موضوع افکار منفی در مورد همسر در قالب پاسخ به سوالات کاربران می پردازیم:

آیا احساس تنفر از همسر به معنی تمام شدن عشق است؟
نه لزوما. عشق و خشم می توانند همزمان وجود داشته باشند. مهم است ببینید زیر احساس نفرت چه چیزی قرار دارد و آیا هنوز میل واقعی برای ترمیم رابطه وجود دارد.

چرا بعد از دعوا احساس می کنم از همسرم متنفرم؟
در اوج تعارض، ذهن روی تهدید، بی عدالتی و رفتار منفی طرف مقابل تمرکز می کند.

اگر این احساس با آرام شدن شما فروکش می کند، بیشتر به خشم شدید شباهت دارد. اگر هفته ها ادامه پیدا کند، مسئله عمیق تر است.

آیا می شود همسرم را دوست داشته باشم اما گاهی از او متنفر باشم؟
بله. احساسات انسان همیشه یکدست نیستند.

ممکن است کسی برای شما بسیار مهم باشد و همزمان از رفتاری که بارها تکرار کرده به شدت عصبانی و بیزار باشید. مسئله این است که این تضاد احساسی چطور مدیریت می شود.

چگونه افکار منفی درباره همسرم را کمتر کنم؟
به جای جنگیدن مستقیم با فکر، بررسی کنید چه چیزی آن را تغذیه می کند. اگر ذهن شما یک دلخوری حل نشده را مدام مرور می کند، ابتدا همان مشکل نیاز به رسیدگی دارد.

گفت و گوی مسئله محور، کاهش تحقیر و اصلاح رفتارهای تکرارشونده موثرتر از مجبور کردن خودتان به مثبت اندیشی است.

آیا تنفر از همسر بعد از خیانت قابل برطرف شدن است؟
در بعضی روابط بله، اما نه با فراموش کردن اجباری اتفاق. ترمیم به مسئولیت پذیری فرد خیانت کننده، پایان رفتار آسیب زننده، شفافیت، زمان و تمایل هر دو نفر برای بازسازی رابطه وابسته است.

بخشش و ادامه زندگی مشترک نیز دو تصمیم جداگانه هستند.